مهارتهایی که از نمره ۲۰ مهمتر هستند!
کارنامه ترم اول؛ سکوی پرتاب یا دیوار بنبست؟
کارنامه ترم اول؛ ایستگاه بازبینی یا بنبست تحصیلی؟ (نقشهی راه برای یک شروع طوفانی)
وقتی اعداد با ما حرف میزنند پروندهی نیمسال اول هم با تمام استرسها، شببیداریها و لیوانهای چای و قهوهای که برای بیدار ماندن نوشیدیم، بسته شد. حالا شما ماندهاید و یک برگه کاغذ به نام «کارنامه». برای بعضیها این برگه مثل یک مدال افتخار است و برای بعضی دیگر، شبیه به یک تذکر کتبی که انگار تمام زحماتشان را زیر سوال برده است.
اما بیایید یک لحظه صمیمیتر حرف بزنیم؛ واقعاً این اعداد چه معنایی دارند؟ آیا نمره ۱۰ در یک درس به معنی شکست مطلق است؟ یا نمره ۲۰ تضمینکنندهی موفقیت در آینده؟ حقیقت اینجاست که کارنامه ترم اول، نه یک حکم نهایی، بلکه یک «گزارش پیشرفت» است. مثل نتایج یک آزمایش چکاپ که به ما میگوید کجای مسیر را درست رفتهایم و کجا نیاز به مراقبت بیشتری داریم.
مدیریت بحران در خانه؛ کارنامه مالِ کیست؟
اولین چالشی که بعد از دریافت کارنامه در هر خانهای پیش میآید، نحوهی برخورد با آن است. بیایید با هم روراست باشیم؛ گاهی اضطراب والدین از خودِ دانشآموز بیشتر است!
-
روی سخنم با والدین عزیز است: پدر یا مادر گرامی، میدانم که تمام دلسوزی و آرزوهای شما در گرو موفقیت فرزندتان است، اما یادتان باشد که «رابطه عاطفی» شما با فرزندتان، بسیار ارزشمندتر از معدل اوست. برخورد تند و سرزنشگرانه در این مقطع، فقط باعث میشود دانشآموز از درس زِدِه شود و به جای تلاش، به فکر پنهانکاری بیفتد. به جای اینکه بپرسید «چرا این نمره را گرفتی؟»، کنارش بنشینید و بگویید: «بیا با هم ببینیم کجای کار ایراد داشته که نتیجه با تلاشت جور درنیامده؟»
-
و اما شما دانشآموزان عزیز: فرار از واقعیت، هیچ دردی را دوا نمیکند. اگر نمرهای پایین شده، به جای مقصر دانستنِ معلم و سختی سوالات، یک بار با خودت خلوت کن. مسئولیت نمرهات را بپذیر تا قدرت تغییر دادن آن را پیدا کنی. کسی که مسئولیت قبول نمیکند، هرگز پیشرفت نخواهد کرد.
کالبدشکافی نمرات؛ چرا اینطوری شد؟!
بیایید مثل یک کارآگاه حرفهای، پروندهی هر درس را باز کنیم. نمره بد معمولاً سه دلیل اصلی دارد که باید دقیقاً بفهمید کدام یکی گریبانگیر شما شده است:
۱. توهمِ بلد بودن (بیماریِ روخوانی!)
بسیاری از دانشآموزان شب امتحان کتاب را باز میکنند، مطالب را میخوانند و با خود میگویند: «خب، این را که بلدم، این هم که تکراری است...» اما سر جلسه امتحان، وقتی با یک برگه سفید روبرو میشوند، مغزشان قفل میکند. چرا؟ چون شما فقط مطالب را «شناسایی» کردید، نه «بازیابی». راهکار انسانی: از این به بعد، تا وقتی نتوانستی درس را مثل یک معلم برای یک صندلی خالی توضیح بدهی یا یک مسئله را از صفر تا صد بدون نگاه به جزوه حل کنی، نگو که آن درس را بلدی!
۲. یادگیریِ نمایشی و کمّی
گاهی ما فقط میخواهیم لیستی از کارها را تیک بزنیم؛ «۳ ساعت ریاضی خواندم»، «۵۰ تا تست زدم». اما آیا این ساعتها با تمرکز بود؟ یا نیمی از آن در فضای مجازی سپری شد؟ کیفیت مطالعه، بسیار مهمتر از کمیت آن است. یک ساعت تمرکز عمیق، به ده ساعت ورق زدن نمایشی کتاب میارزد.
۳. ترس از غولِ امتحان (مدیریت آزمون)
دانشآموزانی داریم که تمام مطالب را بلدند، اما سر جلسه به خاطر استرس یا بیدقتی، نمره از دست میدهند. اینها مشکل علمی ندارند، مشکل مهارتی دارند. آنها بلد نیستند چطور زمان را مدیریت کنند یا چطور با سوالات سخت برخورد کنند که روحیهشان را نبازند.
نقشه راه برای نیمسال دوم؛ از کجا شروع کنیم؟
حالا که فهمیدیم مشکل کجاست، نباید اجازه دهیم این تجربه تلخ تکرار شود. ترم دوم کوتاهتر است و تعطیلات عید را هم در میان دارد، پس باید هوشمندانهتر عمل کنیم:
۱. قانونِ «ده دقیقه اول»
سختترین بخش درس خواندن، شروع کردن است. ذهن ما از کارهای سخت فرار میکند. به خودت بگو: «فقط ۱۰ دقیقه این کتاب را باز میکنم و میخوانم، اگر نخواستم ادامه نمیدهم.» معمولاً وقتی غولِ شروع کردن را شکست بدهید، بقیه مسیر راحت میشود.
۲. یادگیری به روشِ «پیاز»!
مطالب درسی مثل لایههای پیاز هستند. ابتدا باید لایههای اصلی و کلیات را بفهمید و بعد سراغ جزئیات بروید. دانشآموزی که هنوز فرمول اصلی را درک نکرده و سراغ تستهای دشوار میرود، فقط خودش را ناامید میکند. قدم به قدم پیش بروید.
۳. تحلیل آزمون؛ گنجی که نادیده گرفته میشود
سوالاتی که در ترم اول غلط زدید، بهترین معلمان شما هستند. آنها دقیقاً به شما میگویند کجای یادتان ناقص است. یک بار دیگر، بدون استرسِ نمره، سوالات امتحان دیماه را حل کنید. اگر این بار توانستید، یعنی یاد گرفتهاید؛ اگر نه، یعنی هنوز آن مبحث برای شما یک «حفره» است که در خردادماه دوباره یقه شما را خواهد گرفت.
یک رفاقتِ دوطرفه (حرف آخر)
دانشآموز عزیزم، مدرسه خانه دوم توست و ما اینجا نیستیم تا فقط مچ تو را بگیریم. ما اینجاییم تا دستت را بگیریم. اگر نمرهای در کارنامهات هست که آزارت میدهد، بدان که «ماهی را هر وقت از آب بگیری، تازه است».
نیمسال دوم فرصتِ دوبارهای برای تعریف کردنِ خودت است. اجازه نده یک کارنامه، تمام انگیزههایت را خاکستر کند. از همین امروز، حتی با نیم ساعت مطالعه بیشتر، ورق را برگردان.
به یاد داشته باش: در انتهای سال، کسی به این نگاه نمیکند که در دیماه چه نمرهای گرفتی؛ همه به این نگاه میکنند که چطور توانستی از آن نمره درس بگیری و در خردادماه بدرخشی.
ما به تو و ارادهات ایمان داریم. قهرمانِ داستان خودت باش!
پیشنهاد ما به شما:
اگر حس میکنید برای شروع دوباره نیاز به یک برنامه اختصاصی دارید یا گرهای در یک درس خاص دارید که به تنهایی باز نمیشود، حتماً با مشاورین ما در ارتباط باشید. مطمئن باشید با هم، این مسیر را هموار خواهیم کرد.
منتظر نظرات و تجربههای شما زیر این پست هستیم؛ شما برای جبران نمرات ترم اول چه نقشهای دارید؟
